Bạn đã biết câu đơn (một mệnh đề) và câu ghép (hai mệnh đề ngang hàng nối bằng FANBOYS). Bài này học câu phức, loại câu xuất hiện thường xuyên trong bài Band 6-7.
Trong bài này · 7 mục
Câu phức là gì?
Câu phức (complex sentence) gồm một mệnh đề chính (có thể đứng một mình thành câu) và một mệnh đề phụ (không thể đứng một mình, cần mệnh đề chính đi kèm), nối bằng liên từ phụ như because, although, when, if.
Although the government invested heavily, the results were disappointing.
Các nhóm liên từ phụ thường gặp: nguyên nhân (because, since, as), nhượng bộ (although, even though), tương phản (while, whereas), điều kiện (if, unless), thời gian (when, before, after, until), mục đích (so that).
Mệnh đề quan hệ: một loại mệnh đề phụ khác
Ngoài liên từ phụ, bạn có thể dùng đại từ quan hệ (who, which, that) để bổ nghĩa cho danh từ đứng ngay trước nó:
Students who study abroad often improve their language skills quickly.
Điểm hay bị sai: who dùng cho người, which dùng cho vật, còn that dùng được cho cả hai trong mệnh đề không có dấu phẩy. Khi đại từ chỉ người làm tân ngữ, văn phong trang trọng dùng whom, nhưng who, that hoặc lược bỏ đại từ đều được chấp nhận:
Sai: Students which study abroad often improve their language skills.
Đúng: Students who study abroad often improve their language skills.
Câu sai dùng which, đại từ chỉ dùng cho vật. Students là người nên phải dùng who. Lỗi này hay gặp ở bạn nào nhớ "mệnh đề quan hệ thì dùng which" mà quên phân biệt người với vật.
Vị trí mệnh đề phụ và quy tắc dấu phẩy
Khi mệnh đề phụ đứng trước mệnh đề chính, bạn đặt dấu phẩy sau mệnh đề phụ:
Although many students work hard, they still struggle.
Khi mệnh đề phụ đứng sau, thường không cần dấu phẩy. Riêng whereas và while mang nghĩa đối lập thì vẫn hay có dấu phẩy phía trước:
Many students still struggle although they work hard.
Hai câu nói cùng một ý. Chỉ cần đổi vị trí mệnh đề phụ là cách đặt dấu phẩy cũng đổi theo. Dấu câu là một phần của độ chính xác ngữ pháp trong GRA.
Lỗi hay gặp: fragment với because/although
Lỗi này thường thấy ở bài Band 5. Khi thêm because hoặc although vào đầu câu, mệnh đề đó trở thành mệnh đề phụ và không đứng một mình được nữa:
Sai: Because technology is developing rapidly.
Đúng: Because technology is developing rapidly, the job market is changing significantly.
Câu sai dừng ngay sau mệnh đề phụ. Đọc lên nghe có vẻ trọn ý, nhưng thiếu mệnh đề chính nên chưa thành câu. Câu đúng thêm mệnh đề chính (the job market is changing significantly) để mệnh đề phụ có chỗ dựa.
Câu mở đầu bằng because, although, when, if cần có mệnh đề chính đi kèm. Để mệnh đề phụ đứng một mình là bạn đã viết một fragment và bị trừ điểm GRA.
Vì sao câu phức quan trọng với IELTS?
Bảng mô tả band điểm GRA có nhắc đến "complex structures". Bài Band 5 thường chỉ có câu đơn và câu ghép. Bài Band 6.5-7 thường dùng đủ cả ba loại. Trong mỗi body paragraph, bạn nên có ít nhất một câu với although (nhượng bộ) và một câu với because (lý do). Hai cấu trúc này dễ dùng và hợp với cách lập luận trong Task 2.
Thử sức
Câu nào có lỗi?
1. Although many experts disagree with this view.
2. Governments should act now if they want to prevent further damage.
Câu 1 sai. Câu này là fragment vì although tạo mệnh đề phụ nhưng không có mệnh đề chính đi kèm. Câu 2 đúng: mệnh đề phụ đứng sau nên không cần dấu phẩy.
Câu hỏi thường gặp
Câu phức khác câu ghép như thế nào?
Câu ghép nối hai mệnh đề ngang hàng bằng FANBOYS, mỗi vế đều đứng một mình được. Câu phức gồm một mệnh đề chính và một mệnh đề phụ bắt đầu bằng liên từ phụ như because, although, if, và mệnh đề phụ không đứng một mình được.
Khi nào cần dấu phẩy trong câu phức?
Khi mệnh đề phụ đứng trước mệnh đề chính thì cần dấu phẩy ngăn cách. Khi mệnh đề phụ đứng sau thì thường không cần dấu phẩy.
Cần bao nhiêu câu phức để đạt Band 7 IELTS Writing?
Không có con số cố định. Band 7 ở tiêu chí ngữ pháp đòi hỏi dùng nhiều cấu trúc phức khá linh hoạt và nhiều câu không mắc lỗi, nên mỗi đoạn thân bài nên có vài câu phức viết chính xác.
Bước tiếp theo là học cách dùng đúng thì trong bài Thì và động từ. Lỗi dùng thì bị trừ điểm GRA.